Το Third Life είναι ένα μετά-οικολογικό μανιφέστο, μία νέα συμφωνία με το μη ανθρώπινο.

 

Στη νέα δουλειά του Κωνσταντίνου Μάσσου συναντώνται ο τόπος και το τοπίο. Το τοπίο αποτελεί μια πολιτισμική έννοια την οποία προσλαμβάνουμε όμως ως φυσική ενότητα, ενώ ο τόπος αποτελεί μια πολιτισμική έννοια την οποία εκλαμβάνουμε ως ταυτότητα, ως πολυσύνθετη, φυσική και ανθρωπογενή οντότητα . Ο Μάσσος δεν ζωγραφίζει απλώς τοπία, δημιουργεί τοπία/τόπους, φυσικές ενότητες που περικλείουν πολιτισμικές οντότητες. Θα μπορούσαμε να χωρίσουμε τα έργα σε δύο ενότητες. Από τη μία η εξουσιαστική τάση του ανθρώπου στον τόπο/τοπίο και από την άλλη η Τρίτη Ζωή, ο επαναπροσδιορισμός της σχέσης του ανθρώπου με το τοπίο/τόπο.

 

Δύο ακέφαλες κούκλες βιτρίνας ως άλλοι πρωτόπλαστοι, κουκουλοφόροι με βαλίτσες και κούτες μετακόμισης συνθέτουν την αφήγηση του κατά Μάσσο προπατορικού αμαρτήματος. Η κληρονομική τάση της ανθρωπότητας προς την έκλυτη ζωή αποδεικνύει πως ο άνθρωπος είναι ένα είδος εγωκεντρικό με καταστροφικές και αυτοκαταστροφικές τάσεις στον βωμό μίας στείρας αντίληψης περί ανωτερότητας.

 

Στο έργο Cinema Paradiso, ένα κινηματογράφος/ θέατρο έχει φυτρώσει μέσα στο δάσος και στην σκηνή ένας εγκιβωτισμένος άνθρωπος έχει εγκλωβιστεί μέσα στο ίδιο του το έργο. Ένα ξερό χωράφι, μια φυλακισμένη κρήνη, ένα σμήνος πουλιών που αναζητούν εύφορη γη, το πλήθος που αφήνει πίσω του ένα άδειο μαρμάρινο αναβρυτήριο, οι κουκουλοφόροι δωσίλογοι της φύσης, τα άνυδρα τοπία και η εισβολή του ανθρώπου στο τόπο/τοπίο των άγριων ζώων είναι μερικές από τις «σκηνές» που ξεχωρίζει κανείς στα καρέ του Μάσσου. Ο πολιτισμός αποδεικνύεται το μόνο ασφαλές μονοπάτι ανάδειξης της ανθρώπινης δύναμης και εξουσίας πάνω στο περιβάλλον.

 

Με τον όρο Third Life o Μάσσος προτείνει μία νέα εποχή κατά την οποία η ανθρωπότητα πρέπει να υπερκεράσει τον εαυτό της, να αναστοχαστεί την έννοια της φύσης και του πολιτισμού επανεξετάζοντας την επικράτησή της στη γη. Στο έργο Padre, ο Μάσσος δημιουργεί ένα σουρεάλ σκηνικό όπου πολιτισμός και φύση συνυπάρχουν αρμονικά. Η αθόρυβη παρουσία των ανθρώπων υποδηλώνεται από τα υποδήματά τους, τα οποία έχουν βγάλει δείχνοντας τον σεβασμό τους στο τοπίο/τόπο. Στο έργο Retreat, μια μυστηριώδη, σχεδόν μαγική συνάντηση σε μια δασώδη περιοχή, μια σκηνή, μια πισίνα και μερικές φιγούρες, τόσο ανθρώπινες όσο και ζώων, όλες λουσμένες σε απαλό, διάχυτο φως προκαλούν την αίσθηση ενός κρυμμένου καταφυγίου όπου οι άνθρωποι συναντούν τη φύση εν ηρεμία. Δάση, τρεχούμενα νερά, ένα παιδί που παίζει στις όχθες ενός ποταμού, ένα κρεβάτι που συγχωνεύεται με το φυσικό περιβάλλον, ένα κορίτσι που μοιράζεται το νερό με ένα ελάφι καλούν τον θεατή να ανακόψει τις ηδονιστικές προεκτάσεις που του παρέχει ο ωφελιμισμός σε βάρος της φύσης.

 

Για ακόμα μία φορά ο Μάσσος δημιουργεί αλληγορίες και αιώνια τοπία με συμβολισμούς, παραμένοντας ωστόσο πιστός στην κατά τα άλλα ρεαλιστική ζωγραφική, η οποία όμως αποφεύγει τη θορυβώδη απόδειξη της δεξιοτεχνίας. Τα έργα του, τόσο φανταστικά όσο και σουρεαλιστικά, φαίνονται εκ πρώτης όψεως γαλήνια. Μετά από μία πιο στενή παρατήρηση ωστόσο η ανατροπή των πραγματικών συνθηκών παρουσιάζεται εγγενώς απειλητική. Θα καταφέρει η ανθρωπότητα να ξεπεράσει τον εαυτό της ή μήπως η υπέρβαση του ορίου είναι η πτώση προς το δαιμονικό;

 

Ναταλία Μητσιώνη
Ιστορικός της τέχνης

 

Εγκαίνια:
Πέμπτη 24 Οκτωβρίου 2024 / Ώρα 19:30

 

Ώρες λειτουργίας:
Τρίτη – Πέμπτη – Παρασκευή: 12:00 – 21:00
Σάββατο: 12:00 – 15:00